Lozingsactiviteiten: vergunning, melding en handhaving
Responsible AI

Lozingsactiviteiten

Lozingsactiviteiten zijn het direct brengen van afvalwater, stoffen, warmte of water op een oppervlaktewaterlichaam, zoals een sloot, rivier, plas of kanaal. Ook het brengen van stoffen, warmte of water via een niet-openbaar werk op een zuiveringtechnisch werk van een waterschap kan een lozingsactiviteit zijn.

Lozingsactiviteiten komen voor in uiteenlopende situaties. Denk aan industrieel afvalwater, koelwater, proceswater, drainagewater, bemalingswater, afstromend hemelwater en lozingen tijdens bouw-, onderhouds- of infrastructurele werkzaamheden.

Of een lozing is toegestaan, hangt af van de aard van de lozing, de locatie, de hoeveelheid en samenstelling van het te lozen water en de regels van het bevoegde gezag. Onze advocaten waterrecht adviseren over de toepasselijke regels, vergunningen, meldingen en procedures.

Wanneer is er sprake van lozingsactiviteiten? 

Bij lozingsactiviteiten gaat het om de gevolgen van de geloosde stoffen, warmte of water voor het watersysteem of het zuiveringtechnisch werk. De regels voor lozingsactiviteiten kunnen volgen uit het Besluit activiteiten leefomgeving, de waterschapsverordening of bij rijkswateren de rijksregels.

Voor een lozing op een oppervlaktewaterlichaam gelden niet steeds dezelfde verplichtingen. Afhankelijk van de activiteit kan sprake zijn van:

  • Algemene regels waaraan de lozing moet voldoen
  • Een meldingsplicht
  • Een omgevingsvergunning voor een lozingsactiviteit
  • Maatwerkvoorschriften van het bevoegd gezag
  • Een specifieke zorgplicht

De waterschapsverordening bevat bij veel waterschappen ook een vangnetregeling voor lozingsactiviteiten die niet al uitdrukkelijk onder andere regels vallen.

Wat is het verschil tussen lozingsactiviteiten en milieubelastende activiteiten?

Lozingsactiviteiten en milieubelastende activiteiten zijn juridisch verschillende activiteiten. Dat onderscheid is van belang voor de toepasselijke regels, het bevoegd gezag en de wijze waarop een activiteit wordt beoordeeld.

Lozingen die rechtstreeks plaatsvinden op een oppervlaktewaterlichaam zijn lozingsactiviteiten. Hetzelfde geldt in bepaalde gevallen voor een lozing via een niet-openbaar werk op een zuiveringtechnisch werk van een waterschap.

Een lozing via een openbaar vuilwaterriool of een lozing op of in de bodem wordt in beginsel gereguleerd als onderdeel van een milieubelastende activiteit. Daarbij kunnen gemeente of provincie bevoegd gezag zijn, afhankelijk van de activiteit.

In één project kunnen beide regimes naast elkaar spelen. Dat komt bijvoorbeeld voor bij industriële activiteiten, agrarische bedrijven, woningbouwprojecten en infrastructurele werkzaamheden. Wij brengen in kaart welke regels, meldingen, vergunningen en onderzoeken nodig zijn.

Hoe wordt een lozing juridisch beoordeeld?

Bij de beoordeling van lozingsactiviteiten staat centraal wat de gevolgen zijn voor de ontvangende watergang, het watersysteem of een zuiveringtechnisch werk. Het toetsingskader verschilt per type activiteit en per locatie.

Daarbij kunnen onder meer de volgende omstandigheden voor lozingsactiviteiten relevant zijn:

  • De aard en samenstelling van de geloosde stoffen
  • De hoeveelheid, duur en frequentie van de lozing
  • De temperatuur van het te lozen water
  • De toestand en kwetsbaarheid van het ontvangende waterlichaam
  • De capaciteit en werking van een zuiveringtechnisch werk
  • De samenloop met bestaande lozingen en andere belastingen van het watersysteem
  • Beschikbare technieken om emissies te voorkomen of te beperken

Voor de onderbouwing zijn vaak technische gegevens nodig, zoals meetrapporten, debietgegevens, emissieberekeningen, stoffenanalyses of modelberekeningen. Die gegevens moeten aansluiten op de juridische beoordeling en de concrete voorschriften die voor de lozing gelden.

Wanneer is de Kaderrichtlijn Water relevant voor een lozing?

De Kaderrichtlijn Water (KRW) kan relevant zijn wanneer een lozing gevolgen heeft voor de kwaliteit van oppervlaktewater of grondwater. Daarbij kan onder meer het zogenoemde achteruitgangsverbod een rol spelen. Meer informatie over de toepassing van de KRW en het achteruitgangsverbod vindt u hier: pagina Kaderrichtlijn Water.

Lozingspunten en waterstaatswerken

Een lozing vereist vaak fysieke voorzieningen, zoals een uitstroomvoorziening, leiding, pompinstallatie of persleiding. Als deze voorziening wordt aangelegd in, op of nabij een waterstaatswerk, kan naast de lozingsactiviteiten een afzonderlijke toestemming nodig zijn voor de werkzaamheden of het gebruik van de locatie.

De regels hiervoor kunnen staan in de waterschapsverordening. Het is daarom belangrijk om niet alleen de lozing zelf, maar ook de aanleg, wijziging en instandhouding van de benodigde voorziening juridisch te beoordelen.

Welke heffingen gelden bij lozingen?

Aan lozingen kunnen waterschapsheffingen zijn verbonden. Bij lozingen op oppervlaktewater kan verontreinigingsheffing aan de orde zijn. Voor lozingen op een zuiveringtechnisch werk geldt doorgaans zuiveringsheffing.

De heffing is in beginsel gekoppeld aan de vervuilingswaarde van de geloosde stoffen. De precieze grondslag, berekeningswijze en eventuele vrijstellingen verschillen per situatie.

Toezicht en handhaving

Bij toezicht en handhaving wordt beoordeeld of de feitelijke lozing voldoet aan de toepasselijke algemene regels, meldingsplichten, vergunning of maatwerkvoorschriften. Daarbij zijn de feitelijke vaststelling van de emissie, de monsterneming, de uitleg van voorschriften en de dossieropbouw vaak doorslaggevend.

Een overtreding kan leiden tot een last onder dwangsom, bestuursdwang, een wijziging van voorschriften of – in ernstige gevallen – strafrechtelijke handhaving. Het waterschap is voor veel directe lozingen bevoegd voor toezicht en handhaving; bij indirecte lozingen kan een gemeente of provincie bevoegd zijn.

Waarmee kunnen wij u helpen? 

Onze advocaten waterrecht adviseren en procederen onder meer over:

  • De kwalificatie van een lozing als lozingsactiviteit of milieubelastende activiteit
  • Algemene regels, meldingen en vergunningplichten
  • Vergunningaanvragen, maatwerkvoorschriften en lozingsvoorwaarden
  • Lozingen op oppervlaktewater en zuiveringtechnische werken
  • Bemalingswater, koelwater, proceswater en bedrijfsafvalwater
  • De Kaderrichtlijn Water en waterkwaliteitsdoelen
  • Toezicht, handhaving en procedures bij lozingen
  • De samenloop tussen waterrecht, milieurecht en omgevingsrecht

Heeft u een vraag over bestaande of voorgenomen lozingactiviteiten, een vergunningaanvraag of handhaving? Neem dan contact op met één van onze specialisten waterrecht.

Delen
Uw eerste aanspreekpunt:
Aanspreekpunt Elzelou Grit

Elzelou Grit is advocaat en vennoot bij Yspeert advocaten, gespecialiseerd in waterrecht, bestuursrecht en omgevingsrecht. Zij begeleidt overheden, projectontwikkelaars en bedrijven bij juridische procedures en vergunningtrajecten rondom waterbeheer, infrastructuur en ruimtelijke ordening. Met haar ervaring aan zowel publieke als private zijde overziet zij de bestuurlijke en juridische complexiteit van watergerelateerde dossiers. Elzelou adviseert over vergunningen, handhaving, onteigening en milieutoestemmingen, en publiceert regelmatig over actuele ontwikkelingen in het bestuursrecht. 

Team Lozingsactiviteiten: Team :

Blogs, bibliotheek en publicaties

Meer blogs

Neem contact op

Klik hier voor het privacybeleid van Yspeert advocaten n.v.